Басты ақпаратҚала мен Сала

Болашақтың шаһары

2023 жылы 30 қарашада өткен Астана қалалық мәслихатының кезектен тыс сессиясында депутаттар елорданың 2035 жылға дейінгі дамуының бас жоспарын бірауыздан бекітті. Алдағы 10-12 жыл ішінде бас қаланың халқының саны шамамен 2 млн 275 мың адам болады деп болжанған. Бас жоспарға сәйкес қала 148 секторға бөлінді, онда негізінен, инженерлік инфрақұрылымды, көшелерді, жолдарды, сондай-ақ әлеуметтік нысандарды дамытуға назар аударылған. Осыған орай, мәслихат депутаттары Астанадағы дене шынықтыру мен спортты дамытудың 3 жылға арналған кешенді жоспарын әзірлеуге атсалысады. Бұл туралы Астана қаласы мәслихатының төрағасы Ерлан Каналимов мәлім етті.

Үкіметтің қаулысы шығарылады

Астана қаласы әкімінің орынбасары Евгений Глотовтың қатысуымен өткен сессияда елорданың бас құжаты бойынша атқарылған жұмыстар туралы толыққанды ақпарат берілді. Қалалық Сәулет, қала құрылысы және жер қатынастары басқармасының басшысы Алтынбек Ахметов 2035 жылға дейінгі қаланы дамытудың бас жоспарын жобалау жұмысы толықтай аяқталғанын айтып, оның құрылымы туралы егжей-тегжейлі деректерді келтірді. Ол мамандар Бас жоспарды дайындауға үш жыл уақыт жұмсағанын жеткізді.

Құзырлы басқарма басшысының айтуынша, биыл мамыр-маусым айларында Бас жоспардың жобасы барлық жергілікті және мемлекеттік органдармен келісілген. «2022 жылдың қараша айында алдын ала қоғамдық талқылаудан өтті. Барлық ескертулер мен ұсыныстар тиісті хаттамаға енгізіліп, соған сәйкес жұмыс жасалды. Биылғы 21-25 тамыз аралығында қоғамдық талқылаулар жалғасты. Бұл талқылаулар «Астана Бас жоспары» мекемесінің және қаланың бес ауданының әкімдіктері алаңында ұйымдастырылды. Қорытынды талқылау Жастар сарайында өтті. 23 тамызда қалалық Қоғамдық кеңес аталмыш құжатты талқылап, мақұлдады. Құжат қалалық мәслихаттың тұрақты комиссияларының бірлескен отырысында да жан-жақты талқыланды. Ал 15 қараша күні қала құрылысына кешенді сараптама жүргізу комиссиясы оң шешім шығарды. Бас жоспарды «Атамекен» кәсіпкерлер ұлттық палатасы да мақұлдады. Қалалық мәслихат бекіткеннен кейін, енді аталмыш құжатқа қатысты Үкімет қаулысы шығарылады» деп түсіндірді ол.

Талқылауға тұрғындар белсенді қатысты

Аталған жиында Евгений Глотов басты құжатты талқылауға қалалық мәслихат депутаттарымен қатар қала тұрғындары белсенді қатысқанын атап өтті. «Соның нәтижесінде құжатқа елорданың алдағы жылдардағы дамуының базалық, іргелі, стратегиялық шарттары енгізілді. Бас жоспарда инженерлік инфрақұрылым мен әлеу­меттік инфрақұрылымды дамытуға қатысты, Астананың сәулет келбетіне байланысты үлкен жоспарлар бар. Бұл құжат бекітілгеннен кейін Бас жоспармен тығыз байланысы бар басқа да құжаттарды реттеуіміз керек болады. Бұл – Астана қаласының 2050 жылға дейінгі даму стратегиясы, көгалдандыру, қаланың көлік жүйесін дамыту бойынша тұжырымдамалары, басқа да маңызды құжаттар» деді Е.Глотов.

«Ашық НҚА» порталында 8 желтоқсанға дейін Астана қаласының 2035 жылға дейінгі Бас жоспарының жобасын онлайн-талқылау жалғасқаны мәлім. Құжатта көрсетілгендей, ол перспективалық кешенді даму, Аумақты жоспарлау ұйымы, қаланың әлеуметтік және инженерлік-көлік инфрақұрылымы жүйесінің бағыттарын анықтайды. Елорданың жаңа Бас жоспарында мынадай жобалық кезеңдер нақтыланды: 2021 жыл, құрылыстың бірінші кезегі – 2025 жыл, есептік мерзімі – 2035 жыл.

Демография

Еңбекке қабілетті жастағы халық есептік мерзімнің соңына қарай қала халқының 66 пайызын құрайды. Қала аумағының әкімшілік шекаралары шегіндегі халық саны бастапқы 2021 жылы 1184,4 мың адамды құрады. Болжам бойынша, 2025 жылы елордада 1 миллион 480 мың адам тұрады. Есепті мерзімге қала халқының саны 2 миллион 275 мың адамды құрайды. Құжатта Астана қаласы халқының келешектегі санының болжамы корреляциялық-регрессиялық талдау, жас қозғалысының әдістері, статистикалық экстраполяция және еңбек балансы негізінде экономикалық-математикалық әдістерді пайдалана отырып, Қазақстан Республикасы Ұлттық статистика агенттігінің әдістемесі бойынша халықтың табиғи және көші-қон қозғалысында объективті болып жатқан өзгерістерді ескере отырып орындалғаны айтылған.

Көлік инфрақұрылымы

Құжатқа сәйкес, көлік инфрақұрылымы демографиялық және әлеуметтік-экономикалық көрсеткіштердің болжамды өсуі, халықтың ұтқырлығы, жолаушылар және жүк тасымалы көлемінің өзгеруі, көліктің жаңа баламалы түрлерін жанжалсыз қосу, экологиялық талаптарды қатаңдату жағдайында қала аумақтарының жайлы қолжетімділігін, қала ішіндегі, қала маңындағы және сыртқы көлік байланыстарының қауіпсіздігі мен сенімділігін қамтамасыз етуге тиіс.

«Бұл міндеттер қозғалыстың моторланбаған тәсілдерінің (жаяу және велосипед қозғалысы), қоғамдық және жеке көліктің, қалалық, қала маңындағы және сыртқы көлік жүйелерінің өзара іс-қимылы мен толықтырылуын қамтамасыз ететін қаланың бірыңғай көлік жүйесін дамытуды, сондай-ақ тұтынушыларға Көліктік қызмет көрсету түрлерін баламалы таңдауға мүмкіндік беруді талап етеді» делінген Бас жоспарда.

Қалалық көлік инфрақұрылымының әлеуетін ұлғайту қоғамдық жолаушылар көлігін дамытудың басымдығын белгілеу және оның жолаушылар тасымалдарының жалпы көлеміндегі үлесін арттыру кезінде халықтың жүріп-тұруына кететін уақытты барынша азайту қажеттігі ескеріле отырып орындалатын болады. Бұл ретте мынадай іс-шаралар жалғасады:

– Астана қаласының Бас жоспарында белгіленген бағыттарда елорданың көше-жол желісінің қаңқасын кезең-кезеңімен қалыптастыру;

– көлік-трансплантациялау тораптары жүйесін дамыту;

– қалалық қоғамдық жолаушылар көлігін дамыту;

– жеке көлікті иелену және пайдалану деңгейін төмендетуді қамтамасыз ететін жеңіл көлікті және жеке ұтқырлық құралдарын жалға беру жөніндегі қызметтер саласын дамыту;

– халықтың аз қозғалатын топтары мен мүмкіндіктері шектеулі адамдар үшін тұтас және қауіпсіз қозғалыс желісін құру, сондай-ақ жаяу жүргіншілердің жайлы және қауіпсіз қозғалысы үшін көше кеңістіктері мен аула аумақтарын абаттандыру.

Тұрғын үй-азаматтық құрылыс

Бас жоспардағы негізгі мақсаттардың бірі, атап айтқанда, тұрғын үй қорымен қамтамасыз ету көрсеткіші бойынша тұрудың ыңғайлылығындағы диспропорцияны жою болып табылады. Бұл ретте есепті кезеңге арналған құжатта қалада тұрудың жайлылығын қамтамасыз ету үшін тұрғын үй қорымен қамтамасыз ету көрсеткіші бір адамға 30 ш.м. қабылданды. Осындай жайлылық деңгейіне жету үшін тұрғын үй қорын 68250 мың шаршы метрге дейін ұлғайту қажет. Бірінші кезеңде, 2025 жылы тұрғын үй қорымен қамтуды ұлғайту жоспарланған бір адамға 26 шаршы метрге дейін тұрғын үй қоры 37200 мың шаршы метрді құрайды.

Бас жоспарда сондай-ақ мемлекеттік емес қызмет көрсету нысандарын дамытумен ұштастыра отырып, халықты әлеуметтік маңызы бар объектілердің тегін қызметтерімен қамтамасыз етудің нормативтік көрсеткіштеріне қол жеткізу бағытында жаңа әлеуметтік-экономикалық және қала құрылысы жағдайларын ескере отырып, әлеуметтік саланы дамыту көзделеді.

Мектепке дейінгі мекемелер желісін дамыту үшін есептік мерзімге мектепке дейінгі мекемелердегі орындар санын 82,7 мың орынға ұлғайту көзделген, оның ішінде жеке тұрған мемлекеттік және жеке үлгідегі балабақшаларда 64,8 мың. Есепті мерзімге бас жоспарда орындар санын ұлғайту көзделген жалпы білім беретін мекемелерде 257,4 мың оқушы орнына немесе 164 мектепке, бұрыннан бар 94341 орынға немесе 100 мектеп, бастапқы жылға.

«Есептік мерзімге жайлы тұруды қамтамасыз ету үшін жалпы қуаты бір ауысымда 21,8 мың адам болатын амбулаториялық мекемелерді енгізу, сондай-ақ халықтың болжамды санын ескере отырып, төсек-орынның ауруханалық қорын 4265 бірлікке ұлғайту қажет» делінген құжатта.

Бірінші кезеңде мынадай құрылыс нысандары қарастырылған:

Денсаулық сақтау мекемесінің 27 нысаны: 8 аурухана, 13 амбулаторлық емхана, 3 оңалту орталығы (сыйымдылығы 904 орын) және 3 өзге де денсаулық сақтау объектісі.

Есепті мерзімге 62 Денсаулық сақтау нысанын салу жоспарланған: 3 аурухана, 53 емхана және 5 оңалту орталығы және дәрілік заттарды сараптау орталығы және зертханалары бар медициналық ұйымдар.

Инженерлік инфрақұрылым

2025 жылға дейін Астанада су қоймасынан сорғы-сүзгі станцияларына дейін диаметрі 1200 мм су құбырының екінші желісінің құрылысын аяқтау, ал техникалық сумен жабдықтау үшін «Тельман» ҰҚ-ны 100 мыңнан (қолданыстағы қуаты) тәулігіне 160 мың текше метрге дейін екінші желіні салумен индустриялық паркке дейін кеңейту жоспарлануда. 2035 жылға қарай есептік ең жоғары тәуліктік шығын тәулігіне 613 мың текше метрді құрайды, ол үшін Ертіс-Қарағанды каналынан су құбырымен тәулігіне 210 мың текше метрге төртінші
ССС-ың салу көзделген.

Қалада нөсер кәрізін тазарту құрылыс­тарының 17 кешені, 113 нөсер сорғы станциялары жұмыс істейді. Нөсерлі кәріз желілерінің жалпы ұзындығы 610,2 шақырымды құрайды. 2025 жылға дейін 7 тазарту қондыр­ғысының құрылысы қарас­тырылған, 2035 жылға дейін тағы қосымша 7 қондырғы салынады.

Бас жоспарға сәйкес, астананың қолданыстағы жылумен жабдықтау жүйесі екі негізгі бағыт бойынша ұсынылған: №1 ЖЭО базасындағы орталықтандырылған жылумен жабдықтау жүйесі (ЦТ), алты аудандық қазандығы бар №2 ЖЭО, жиынтық қолда бар жылу қуаты ~2709 Гкал/сағ және орталықтандырылмаған жылумен жабдықтау жүйесі (ДЦТ). 2025 жылға қарай жылу жүктемелеріне қажеттілік 3863 Гкал/сағ құрайды, ол үшін №3 ЖЭО екеуінің бірінші кезегінің құрылысы көзделген.

ГТС – «Оңтүстік-Шығыс» және «Тұран». 2035 жылға қарай жылу жүктемелерінің қажеттілігі 5820 Гкал/сағ дейін артады, ол үшін №2 ЖЭО кеңейту, №3 ЖЭО-ның екінші кезегін және екі ГТС- «Тельман» және «оңтүстік-батыс» құрылысын салу көзделген.

2025 жылға қарай өнімділігі сағатына 350 текше метр болатын Нұра-Есіл айналма автожолы мен каналының қиылысынан оңтүстікке қарай АГТС-3 (газ тарату желісі) салу және ұзындығы 71,707 шақырым «Сарыарқадан» АГТС-3-ке дейінгі газ бұру құбырын салу көзделген. 2035 жылға қарай АГТС-1 «Астана» және АГТС-2 «Астана» қайта жаңарту көзделген» олардың әрқайсысының өнімділігі сағатына 230 мыңнан 350 мың текше метрге дейін ұлғаяды. Газдандыру «Сарыарқа» МГ пайдалануға беруден басталды. «Астана» АГТС-1 және «Астана» АГТС-2 жиынтық өнімділігі сағатына 460 мың текше метрді құрайды.

Сонымен қатар, 2035 жылға арналған электр энергиясы көздерінің есептік қуаты 1800 МВт құрайды. «2025 жылға дейін сенімді электрмен жабдықтауды қамтамасыз ету үшін 110/10 кВ бес қосалқы станция («Южная-2», «Батығай», «Қабанбай батыр», «Арай», «Қарлығаш» КС) салу қажет. Электрмен жабдықтауды қамтамасыз ету үшін 2035 жылға дейін төрт қосалқы станция («Наурыз», «Майбалық», «Аңсаған», «Бағыстан» КС) салу қажет» делінген құжатта.

Тағыда

Төлен Тілеубай

«Астана ақшамы» газетінің шеф-редакторы

Ұқсас жаңалықтар

Back to top button